Demasiado malos para deixalos seguir así

Autor: Juan Torres López

Artigo publicado en Sistema Digital o 22 de outubro de 2010.

Os bancos e entidades financeiras que causaron a crise lograron saír dela reforzados, sen que se puxeran en cuestión os seus privilexios e con moito máis poder económico e financeiro grazas a que os gobernos e os bancos centrais asumiron o principio de que eran demasiado grandes para caer.

Con ese criterio puidéronse xustificar as axudas multimillonarias de todo tipo que se puxeron nas súas mans a pesar de que así se deixou sen sancionar os comportamentos irresponsables, incentívase que se volvan a dar e faise aos grandes bancos máis grandes aínda, o que fará que a próxima crise que provoquen sexa máis dura e difícil de gobernar que esta.

Nin os gobernos nin os bancos centrais nin os economistas liberais que impoñen á cidadanía unha constante disciplina en aras de lograr a eficiencia e, segundo din, a equidade (agora indícannos que hai que reformar as pensións para facer que o noso sistema sexa “máis xusto”) non tiveron problema algún para saltarse eses obxectivos cando se tratou de axudar á banca.

Pola contra, fronte aos danos que provocaron os bancos a miles de persoas ao actuar con ocultación, con manifesta irresponsabilidade e mala fe, as autoridades, por regra xeral, son moito máis alleas e despreocupadas.

Co fin de aumentar de calquera xeito o volume de débeda, que é o negocio que proporciona beneficio e poder aos bancos, estes levaron a cabo nos últimos anos unha verdadeira serie de tropelías xa ben coñecidas que sufriron principalmente os clientes máis indefensos, de menor renda e con coñecementos e información sobre as prácticas bancarias. Os que, a diferenza dos bancos, parece que son demasiado pobres como para salvalos.

Nos dous últimos anos empezouse a comprobar que ducias de miles de persoas e pequenas e medianas empresas foron sinxela e sinxelamente enganados polos bancos que lles ocultaban a letra pequena dos contratos, que disimulaban os riscos dos seguros que lles vendían con outro nome ou ocultos en fórmulas incomprensibles e que, en suma, establecían condicións leoninas nos préstamos ou créditos que lles ofrecían coma se fosen un agasallo da providencia.

As autoridades miraron entón a outro lado e deixáronlles facer e agora que centos de miles de persoas perderon as súas vivendas ou se enfrontan a obrigacións de pago das que nunca foron advertidas, seguen disimulando e protexendo aos privilexiados causantes de todos estes abusos.

As organizacións de defensa dos consumidores calculan que ao redor de 300.000 familias españolas perderon a súa vivenda no últimos tres anos. E non se pode alegar que se trata só do efecto dunha simple falta de pago. Detrás diso hai, como acabo de sinalar, condicións leoninas, dacións fraudulentas, información oculta e tasacións de vivendas feitas por unha das partes con manifesta falta de veracidade e respecto ás condicións do mercado que tanto pregoan os bancos e os liberais que calan ante todo isto.

O número de familias ás que se lles cortaron a subministración de servizos básicos como a luz ou a auga é incalculable, pero basta falar coas organizacións civís que atenden estes problemas para comprobar que son tamén ducias de miles.

Non é esaxerado afirmar que só os afectados pola estafa bancaria ao redor dos swaps, os seguros aparentemente dirixidos para protexer aos prestatarios das subidas dos tipos poden ser en toda España ao redor de 100.000.

O sistema bancario español, o de máis altos beneficios de Europa e o de custos de utilización para a clientela máis elevados, é a fonte dun sen fin de irregularidades e de inxustizas que poden levar a cabo coa maior aleivosía e impunidade.

É verdadeiramente incomprensible que os partidos políticos, os sindicatos e as organizacións e movementos sociais non poñan en primeiro plano todo este tipo de condutas para evitar a transferencia ilexítima de renda das persoas e empresas á banca que levan consigo.

Non creo que haxa outro país no mundo onde o pobo teña máis defensores que en España pero, a pesar diso, ningún levantou a súa voz dunha maneira contundente fronte a un problema que requirise a súa actuación mancomunada e radical pois vén producindo de forma alevosa, a plena luz do día e con consecuencias dramáticas, creo que se pode dicir sen esaxerar, para millóns de persoas e familias enteiras.

Nin sequera é posible confiar en España en que a administración de xustiza faga honra ao seu nome e poña orde en todo iso, pois en ducias de sentenzas resultou evidente que as atencións de todo tipo que os bancos teñen con moitos maxistrados e xuíces non caen en saco roto.

As prácticas bancarias dominantes, as que deron lugar á crise e as que se seguen levando a cabo, constitúen un mal social que hai que erradicar. A ningún outro tipo de cidadáns permitiríaselle facer o que fan os bancos (e xunto a eles as grandes empresas de servizos).

Para porlle coto ao abuso bancario xeneralizado habería que reclamar firmemente dos poderes públicos que adoptasen algunhas medidas urxentes e imprescindibles:

  • Investigar con auténtica independencia as prácticas bancarias en España, concretando a natureza e efectos reais de cada unha delas para depurar as responsabilidades de cada entidade.
  • Estender esa investigación ao comportamento do Banco de España que, en lugar de impedir a opacidade, o abuso, as cláusulas leoninas e o engano optou xeralmente polo silencio ou pola explícita complicidade coa banca. Non se pode entender que se chegou a producir un dano e un engano tan estendido e tan rendible para a banca sen a colaboración da máxima autoridade bancaria.
  • Coñecer con exactitude as persoas que sufriron malas prácticas bancarias e cuantificar o dano que lles produciron para facer que os bancos asuman as consecuencias o dano provocado.
  • Revisar todos e cada un dos procedementos de desafiuzamento ou dación que se produciron, con especial atención ás condicións de subscrición dos créditos e ás tasacións realizadas.
  • Promulgación das normas e creación dos fondos necesarios para garantir a devolución das vivendas ás persoas de renda baixa que a perderon por razóns de diminución de ingresos e para evitar que isto se produza no futuro.
  • Actuar no mesmo sentido respecto das familias que non dispoñen de acceso aos servizos básicos por falta de pago como consecuencia de perdas imprevistas de ingresos.
  • Creación dunha xurisdición especial para perseguir os abusos bancarios e promover ante as institucións europeas o establecemento dun código ético de inescusable cumprimento por parte de todas as entidades financeiras.

O dano que xerou o sistema bancario español nos últimos anos e que se traduce agora en auténticos dramas para centos de miles de familias e nunha laxa pesada para o conxunto da economía non é un asunto menor, nin sequera algo que só teña que ver coa esixencia elemental de que calquera persoa ou institución que o produza debe resarcilo. A cuestión principal estriba en que o mantemento do poder tan desmesurado que ten a banca e os privilexios dos que goza para gañar diñeiro como e na cantidade que queira son verdadeira e materialmente incompatibles cunha sociedade democrática e segura.

Advertisements

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

%d bloggers like this: