Entrevista a Valle Contreras, coordinadora de FIARE-centro

A Plataforma asinou un convenio de participación con FIARE. Para coñecer mellor o funcionamento e características do proxecto FIARE entrevistamos a Valle Contreras, coordinadora.
Valle Contreras Foto: El Periodico de Extremadura
Valle Contreras. Foto: El Periódico de Estremadura
Que é o proxecto FIARE? Como é unha banca ética?

O Proxecto Fiare é un proxecto de Banca Ética con dúas realidades que son  por unha banda, a construción social da entidade e, doutra banda, a ferramenta financeira propiamente dita.

En canto á construción social, Fiare ten como obxectivo constituírse nunha Cooperativa de Crédito e para iso son xa máis de 600 entidades as que están xuridicamente vinculadas ao proxecto e máis de 1.200 persoas. Estes son os socios do proxecto, que están repartidos en nove ámbitos territoriais. Trátase de entidades do Terceiro Sector e da Economía Social e Solidaria que no seu territorio promoven Fiare.

Ademais, Fiare é membro de REAS (Rede de Economía Alternativa e Solidaria) e por este motivo subscribe a carta de principios da Economía social que son:
1.- Principio de Equidade.
2.- Principio de Traballo.
3.- Principio de Sustentabilidade Ambiental.
4.- Principio de cooperación e non de competencia entre as entidades.
5.- Sen ánimo de lucro: entendendo que temos que ser sustentables e viables na nosa actividade económica pero que o beneficio soamente é unha consecuencia e non un fin é si mesmo.
6.- Principio de compromiso coa contorna.

En canto á ferramenta financeira, Fiare presta servizo como axente de Banca Popolare Ética (Padova-Italia) e neste sentido, recollemos aforro e prestámolo en catro sectores: cooperación internacional e comercio xusto, inserción social e laboral, agroecología e educación.

O obxectivo da Banca Ética é canalizar o aforro das persoas e consumidores responsables e polo ao servizo dunha sociedade máis xusta mediante préstamos que teñan un impacto social positivo.

En que se diferencia da tradicional? Que obxectivos ten?

Unha das diferenzas máis destacables é que o Proxecto Fiare é un proxecto sen ánimo de lucro. Como xa comentei, o noso obxectivo non é maximizar o beneficio senón ser sustentables e viables. Isto é algo que na banca tradicional é impensable.

Ademais disto, está o tema da transparencia. Todos os nosos préstamos son públicos, aparece na nosa páxina web a quen prestamos e canto.

Todos os préstamos son analizados nunha fase previa por unha comisión de ética que existe en cada territorio e que son as que velan por que se manteñan o espírito e os principios do proxecto. Estas comisións foron elixidas polos socios de cada territorio.

Os nosos sectores de investimento son claros, xa os mencionei antes: cooperación, comercio xusto, inserción social e laboral, agroecología, educación e todo o que teña que ver coa economía social e solidaria.

O obxectivo de Fiare é constituírse nunha Cooperativa de Crédito e poder chegar a ofrecer todos os produtos e servizos que calquera outra entidade pero cos principios da Banca Ética.

Que requisitos vos esixe o Banco de España e cando creedes que poderedes alcanzar os vosos obxectivos a curto prazo?

Ao longo dos anos que Fiare leva desenvolvéndose veuse traballando sobre dous escenarios posibles: un deles era constituír unha Cooperativa de crédito a nivel nacional e con ficha bancaria do Banco de España. O requisito mínimo neste caso é ter 5 millóns de euros de capital social e acreditar que podes desenvolver a actividade financeira. O outro escenario é, xunto con outras entidades de Banca Ética que xa existen en Europa, crear unha entidade supranacional que opere cunha sección española. Entre as entidades coas que máis relación temos é Banca Popolare Ética polo noso contrato de Axencia con eles. Este é o escenario máis realista nestes tempos e é o que probablemente podamos concretar a finais do próximo ano.

Como son os inicios de FIARE?

Fiare nace no País Vasco no ano 2001 coa creación de Fundación Fiare, que aglutina a 52 entidades do Terceiro Sector e da Economía Social Vasca, que comezaron por realizar un estudo sobre experiencia de banca  ética a nivel europeo. A partir de aí, o modelo que gustou foi o de Banca Popolare Ética e comezáronse a dar pasos para a implantación dun proxecto similar en España.

Como xa dixen, para iso, primeiramente había que conseguir o capital social. Comezouse a recoller e en 2005 comezouse a realizar actividade financeira como axentes de Banca Popolare Ética.

Con que apoios ou alianzas conta?

Ao longo destes anos, foron moitas as entidades e persoas que se fixeron socias de Fiare en diferentes territorios: contamos con entidades sociais de todo tipo, ademais de Coordinadoras territoriais e nacionais, etc.

Todas estas persoas e entidades socias fixeron que Fiare conta ao peche de 2010 con máis de 2 millóns de euros de capital social.

Ademais, desde o ano pasado estivemos tentando asinar convenios de colaboración con diferentes redes de organizacións na liña de poder chegar de forma agrupada a máis organizacións e poder expor solucións concretas ás súas necesidades reais.

Convenios deste tipo formalizáronse con Cáritas, coa Federación de cooperativas de traballo asociado de Valencia, coa Asociación de Empresas de Inserción Vasca, coa Coordinadora de ONG de Castela e León… entre outras, e actualmente estamos a piques de formalizar o convenio coa Plataforma de ONG de Acción Social.

Como pode un cidadán do montón participar en FIARE? Onde ten que dirixirse?

Un cidadán do montón pódese facer socio do proxecto no territorio onde estea a subscribir capital social e tamén se pode facer cliente dun produto de aforro. O mínimo para facerse socio son 300 euros (5 participacións de 60 euros cada unha).

Na nosa páxina web veñen todos os puntos de información e contactos que temos.

Se está en Madrid pode pasarse os mércores de 18.00 a 20.00 horas pola Sede de Setem na C/ Gaztambide, 50, chamar ao 679 847 922 ou escribir a valle@proyectofiare.com [No caso de Galiza, a información está en Participa!]

Que produtos oferta actualmente? Expuxéronse baixar o limite de 300 euros para os depósitos?

Para os cidadáns do montón temos produtos de aforro a máis ou menos prazo. O mínimo para contratar un produto é de 200 euros.

Que tipo de entidades poden solicitar un crédito a FIARE? Poderíasnos contar algúns dos proxectos que axudastes a crear ou a crecer?

Todas as entidades que financiamos están dentro do sector social, ambiental e da economía social. Algúns exemplos:

  • Ikatz – bizi: empresa de inserción social alavesa.
  • Fundación Deixalles: en Baleares
  • Ecolojar: empresa asturiana formada desde dentro dun centro penal e que permitiu a inserción laboral de varios internos.
  • Cooperativa IDEAS de Comercio Xusto en Córdoba.
  • Idealoga: Cooperativa de Iniciativa Social en Madrid.Iroko SL: empresa de inserción de Madrid.
  • Rede Calea: empresa de agricultura ecolóxica en Cáceres.
  •  Nortesol: empresa de enerxías renovables en Palencia
Son soamente exemplos, podedes ver todos os préstamos na páxina web no apartado de transparencia – financiamento.O ano 2010 pechamos con algo máis de 25 millóns de euros en aforro e algo máis de 16 millóns de euros en préstamos.

Se antes de que termine o prazo do depósito, un cidadán necesita recuperalo, pode?

Si que o pode facer, pero hai unha penalización sobre os intereses.

Existen dous tipos de depósito nos que non habería penalización, que son o Caderno Redes e o Caderno Dispoñibilidade.

Até agora, FIARE funciona como segundo banco, é necesario contar con outro para as operacións diarias (pago de recibos, retiradas de efectivo?). Cando poderán ofrecer servizos para que FIARE se poida constituír en primeiro ou único banco?

Actualmente Fiare é axente de Banca Popolare Ética. Como comentaba,  a data que barallamos para ir crecendo en operatividade e produtos é finais do ano que vén.

En que punto se atopa a vosa implantación no territorio español? Atopádesvos xa en todas as provincias?

Actualmente Fiare conta con nove territoriais: País Vasco, Navarra, Cataluña, Galicia, Centro, Sur (Estremadura e Andalucía), Canarias, Castela e León e Valencia.

Temos grupos motores en Baleares, A Rioxa, Murcia e Castela a Mancha.

Un dos compromisos de FIARE é a non cotización en bolsa, poderías explicar a importancia deste compromiso?

A cotización en bolsa choca frontalmente cos nosos principios, sobre todo o de “sen ánimo de lucro”. Unha entidade cotiza en bolsa porque necesita capital e os que invisten en bolsa unicamente buscan rendibilidade económica.

A importancia deste compromiso é manternos fieis ao modelo polo que apostamos: a economía social e solidaria e dentro desta, a intermediación financeira ao servizo dun modelo económico máis xusto.

Cales son os principais problemas aos que vos estades enfrontando?

A falta de recursos económicos e materiais pódese ver como un problema, pero quero ser positiva e, desde o meu punto de vista, é isto o que lle dá un valor engadido a Fiare: o compromiso que tanto as persoas como as entidades teñen co proxecto. A calidade humana das persoas que están a loitar porque este proxecto salga adiante é moi alta e isto é algo que sempre me emocionou.

Para o meu, é moi gratificante observar como, con tan pouca estrutura e grazas a moitas persoas anónimas repartidas por todos os territorios, Fiar e conseguiu implantarse en practicamente toda España creando unha rede que é referente dentro da Economía Social e Solidaria.

Devandito isto, problemas hai a diario e non poucos, pero cando se superan terminan sendo anécdotas coas que rimos.

O groso do traballo de FIARE lévase a cabo a través de voluntarios, contando cun número moi limitado de traballadores. Como funciona FIARE? Como traballa? Como coordina cada unha das plataformas provinciais que o compoñen?

O equipo profesional de Fiare somos 7 persoas en toda España e somos os que levamos toda a área de aforro e préstamos. Ademais apoiamos aos territorios na implantación de Fiare e é aí onde máis colaboramos coas entidades e persoas voluntarias. O voluntario/as fan un gran labor de sensibilización e de difusión do proxecto, á parte de darnos moita visibilidade.

Todas as Asociacións Territoriais teñen a súa propia estrutura e logo están representadas nunha xunta estatal, que é o órgano de goberno principal. Dependente desta estrutura estamos o equipo de técnicos ou profesionais.

Como crece FIARE? Só a través da diferenza entre o interese cobrado polos créditos e o pago polos depósitos? Que parámetros utilizades para fixar esas porcentaxes?

Os ingresos de Fiare actualmente veñen por dúas vías. Por unha banda, cada territorial teñen un compromiso de achega a gastos para o proxecto estatal, esta achega a gastos vén de socios que, á parte de subscribir capital social, fan unha achega a fondo perdido. Doutra banda, o noso contrato de Axencia con Banca Popolare Ética fai que se xeren unhas comisións pola actividade desenvolvida en España, tanto a histórica como a nova.

Como dicía, os produtos son de Banca Popolare Ética e os prezos tamén están marcados pola entidade.

Vedes unha oportunidade no movemento nado do 15M, coincidente na crítica á práctica bancaria tradicional? Expuxéstesvos unha colaboración activa cos movementos e organizacións que o compoñen?

Sempre é unha oportunidade para as distintas alternativas ao modelo actual que se cre unha conciencia crítica. Grazas a esta, as persoas abrimos a mente e caemos na conta de que existen cousas que podemos facer para crear unha realidade máis xusta.

Pódoche falar do caso concreto de Fiare en Madrid: un grupo de voluntarios está a participar na comisión de economía social que se formou e desde aí están a mandar a mensaxe de que existe un modelo de banca alternativo que xa é unha realidade. Non podo asegurar que fose polo movemento 15M,  pero o que si é certo é que tivemos moitas máis visitas no noso punto informativo dos mércores.

Advertisements

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

%d bloggers like this: